Composteren

- Waarom composteren?
- Wat is composteren?
- Wat wel en niet composteren?
- Hoe composteren?
- De basisregels?
- Tips voor composteren?
- Eigenschappen goede compost?
- Waar kan je compost gebruiken?
- Meer info over composteren?
- De compostmeesters

--> WAAROM COMPOSTEREN?

Door zelf je GFT-afval te composteren bespaar je afval en maak je zelf een nieuw, nuttig product. Composteren is eenvoudig en vraagt slechts een kleine inspanning. Door te composteren doe je wat de natuur altijd al gedaan heeft: de natuurlijke kringloop zijn gang laten gaan. Dit deel van het afval heb je zelf in de hand ...

--> WAT IS COMPOSTEREN?

Composteren is het proces waarbij organisch materiaal door de werking van bacteriën en schimmels wordt afgebroken tot een stabiel eindproduct. Composteren is een biologisch proces, waarbij afgestorven leven de voedingsbodem wordt voor nieuw leven. Composteren is een natuurlijk proces en vraagt tijd. In de zomer moet je rekenen op 4 à 5 maanden, en in de winter op 6 maanden voordat de compost gebruiksklaar is. Talrijke afbraakorganismen verkleinen, vermengen, en verteren het organisch materiaal en produceren een kruimelige, voedzame, vochthoudende en humusrijke compost.

--> WAT WEL EN NIET COMPOSTEREN?

--> HOE COMPOSTEREN?

Het systeem van composteren dat je kiest is afhankelijk van jouw hoeveelheid organische afval
en van de plaats die je hebt.

1. Het compostvat
Geschikt voor een tuin van minder dan 100 of 200 m² of als je weinig tuinafval hebt. Een compostvat bestaat uit een romp, een bodemplaat en een deksel.Verkrijgbaar bij je gemeente aan een voordelige prijs.

Plaatsing:
- op een zonnige plek in de tuin.
- op enkele tegels
- beluchtingsgaten in de bodemplaat vrijhouden

Belucht wekelijks je compostvat door met de beluchtingstok het materiaal los te trekken!
Hou je compost levend door goed te mengen en te verluchten.

2. De compostbak
Geschikt voor tuinen met een behoorlijke oppervlakte gazon, wat struiken, een groentetuin, enz. Een compostbak kan je makkelijk zelf maken, uit houten paletten of uit draadwerk. Afhankelijk van de plaats kan je 2 of 3 bakken aaneensluitend naast elkaar plaatsen. Dit maakt het makkelijker om het materiaal om te zetten.

Een compostbak plaats je best op een schaduwrijke plaats om uitdroging te voorkomen.
Een compostbak kan je best om de 2 of 3 maanden volledig omzetten. Hou je compost levend door goed te mengen en te verluchten.

3. De composthoop
Geschikt voor een grote tuin met veel bomen, struiken, een grasveld of een behoorlijke groetentuin. Plaats je composthoop in de schaduw van een boom en uit de wind.

Nadeel:
- droogt langs de zijkant snel uit
- oogt minder netjes dan een compostbak

Hou je compost levend door goed te mengen en te verluchten.

4. De wormenbak
Woon je op een appartement of heb je geen tuin, dan is de wormenbak een ideale manier om je keukenafval te verwerken. Een wormenbak bestaat uit in elkaar schuivende stapelbakken met afsluitbaar deksel. Hij is klein en makkelijk verplaatsbaar. Je brengt gewoon je groente- en fruitafval in de bak en de wormen (die je er zelf moet inbrengen) doen de rest. Een goed beheerde wormenbak kan – zelfs binnenskamers – het keukenafval van een klein gezin verwerken zonder geurhinder te veroorzaken. Onderaan is de wormenbak voorzien van een opvangbak voor het vocht dat vrijkomt bij het verteringsproces. Er is eveneens een kraantje voorzien om dit vocht af te tappen. Dit percolaatwater kan je gebruiken als vloeibaar plantenvoedsel voor kamer- en balkonplanten.

Het is zeer sterk waardoor je voldoende moet verdunnen (verhouding: 1/10). Na enkele maanden kan je ook compost oogsten. Deze wordt beschouwd als dé kaviaar van de compost.Meng het met oude potgrond, tuingrond of zand en je hebt een prima potgrondmengsel. Een wormenbak kan niet tegen hoge of lage temperaturen. Daarom plaats je hem in de zomer best niet in de volle zon en zoek je er in de winter een vorstvrij plaatsje voor. Wormenbakken zijn verkrijgbaar in de handel of je kan er zelf een maken. Voor meer informatie hierover, bel de afvalpreventiemedewerkers op het nummer 014-56 27 09.

--> DE BASISREGELS?

- Kies de juiste plaats en het juiste systeem.
- Begin in het voorjaar/zomer.
- Meng het groene (stikstofrijk) en bruine (koolstofrijk) materiaal.
- Gebruik zoveel mogelijk vers materiaal.
- Voeg niet te grof materiaal toe.
- Belucht regelmatig

--> ZEVEN TIPS VOOR THUISCOMPOSTEREN

Start in het voorjaar of in de zomer
Start nooit een composthoop op of start nooit met het vullen van een compostvat bij vriesweer, omdat het composteringsproces dan moeilijk op gang komt. Ook hevige regen vermijd je best bij de start van een composthoop.

Gebruik zoveel mogelijk vers materiaal
Het keuken- en tuinafval wordt best zo vers mogelijk op de composthoop of in het compostvat aangevoerd. Vermeng het met het reeds aanwezige materiaal om uitdrogen te vermijden.

Voeg niet te grof materiaal toe
Om de afbraakorganismen voldoende toegang te geven tot het afval, mag het niet te grof zijn. Daarom knip je de stengels van bv. bloemen of andere planten en lange twijgjes best in korte stukjes. Een hakselaar is in de handel te koop of kan je huren. Ook op het containerpark wordt vaak snoeihout versnipperd.

Meng goed
De micro-organismen (bacteriën, schimmels.) en kleine beestjes (wormen, pissebedden, duizendpoten, springstaartjes, .) die voor de afbraak zorgen, hebben voedsel, water en lucht nodig. Goed composteren betekent dan ook vooral goed mengen. Droog of stug afval (stro, kleine takjes.) meng je best met water- en voedselrijk materiaal (gemaaid gras, keukenafval). Het droge afval zorgt dan voor de luchtcirculatie en het natte afval voor het water en het voedsel. Zo kunnen de bacteriën en schimmels het best hun gang gaan.Heb je enkel nat keukenafval en gras, voeg dan houtsnippers toe bij het opzetten van je composthoop. Snippers kan je verkrijgen op het containerpark van je gemeente.

Let op voor grote hoeveelheden
Voeg nooit te grote hoeveelheden van hetzelfde materiaal in één keer toe. Grote hoeveelheden gras of bladeren kun je gerust in je tuin uitstrooien tussen struiken en bomen. Deze vormen immers een ideale mulchlaag (deklaag ), die de groei van onkruid tegenhoudt.

Hou je composthoop of compostvat in het oog
Door het intens afbraakproces stijgt de temperatuur in de compost en gaan de afbraakorganismen nog sneller werken. Bij temperaturen boven de 50°C kunnen deze organismen zelfs onkruidzaden en ziektekiemen vernietigen. De hoop wordt zo als het ware gepasteuriseerd. Door de stijging van de temperatuur verdampt ook het overtollige vocht.Let er dus op dat je composthoop niet te nat wordt en hierdoor aan temperatuur verliest. Nat materiaal toevoegen is dus uit den boze.

Belucht de compost
Het proces van de compostering wordt sterk bevorderd door de compost te beluchten. Als je met een composthoop of een compostbak werkt, moet je de compost omzetten. Bij een composthoop doe je dat met een riek. Als je met compostbakken werkt, verplaats je de inhoud van de ene bak naar een andere. In een compostvat kun je met een beluchtingsstok werken.

--> EIGENSCHAPPEN VAN GOEDE COMPOST

Compost is goed voor je tuin. Hieronder vind je verschillende goede redenen om compost te gebruiken:
- Compost is een uitstekende bodemverbeteraar, waarmee je in je eigen tuin heel mooie resultaten kan bereiken.
- Door het inwerken van compost neemt de hoeveelheid organisch materiaal in de bodem toe. En die aanbreng van organische stof verbetert de waterhuishouding en de structuur van de bodem.
- Zandgronden drogen minder vlug uit en zwaardere gronden (leem, klei) draineren beter het overtollige water. De grond krijgt tevens een basisbemesting.
- Compost voorkomt bodemerosie.
- Door toediening van compost wordt zowel de fysische, de chemische als de biologische bodemvruchtbaarheid verbeterd.
- De bodem wordt verrijkt met extra fosfor, kalium, magnesium en sporenelementen. En die voedingsstoffen blijven gedurende meerdere jaren ter beschikking van de planten. Enkel compost bezit deze eigenschap. Dit leidt ook tot een correctie van de zuurtegraad.- Compost zorgt voor een stimulatie van het microbieel bodemleven.
- Compost versnelt ook de opwarming van de grond in het voorjaar: 'humusrijke gronden' zijn vroege gronden.

--> WAARVOOR COMPOST GEBRUIKEN?

--> MEER INFO

Zie www.iok.be

--> COMPOSTMEESTERS

Sis Vekemans
014/51 14 91

Jos Cambré
Heuvelstraat 31
tel: 014/51 15 92